Μικρό χρονικό της υπόθεσης Λιγνάδη

της Ναταλί Χατζηαντωνίου
ae380e67c6d3dba6ff07a5e8686ccdb6---movie-greek-warrior

«Στα νέα παιδιά που μου είπαν ‘‘βγες και μίλα, και θα βγούμε κι εμείς’’ θέλω να πω ‘‘εγώ δεν διεκδικώ πλέον τίποτα˙ αλλά για να εξυγιανθεί ο υπέροχος χώρος του θεάτρου, πρέπει εσείς να βγείτε τώρα όλοι μαζί, ενωμένοι. Όση δύναμη έχουν αυτοί, οι καταξιωμένοι επώνυμοι που δεν τιμούν την τέχνη τους, τόση έχετε κι εσείς’’». (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

1821: των ανταποκριτών μας

Αναφορές στην ελληνική επανάσταση από τον ευρωπαϊκό Τύπο του έτους 1821


του Νίκου Σκοπλάκη
Delacroix_-_Episode_from_the_Greek_War_of_Independence,_1856
Delacroix, Επεισόδιο από τον ελληνικό πόλεμο για την ανεξαρτησία

Οι ευρωπαϊκές εφημερίδες, που εκδίδονταν σε αγγλική, γαλλική ή γερμανική γλώσσα, αφιέρωναν ήδη από το 1820 εκτεταμένες αναλύσεις σε επαναστατικά κινήματα ή εξεγέρσεις στη Λατινική Αμερική, τη Νότια Ευρώπη και στα ανατολικά τμήματα της επικράτειας των Αψβούργων, που φαίνονταν να θέτουν σε κίνδυνο γενικότερες κατευθύνσεις οι οποίες είχαν επικρατήσει στη διεθνή πολιτική αμέσως μετά το 1815. Από τα τέλη Φεβρουαρίου μέχρι τα μέσα Μαρτίου αρχίζουν να ενσωματώνονται ειδήσεις για το κίνημα του Αλ. Υψηλάντη και για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Μολδοβλαχία. Μαζί με την ανησυχία για την κατάσταση στην Ισπανία, προστίθενται, μερικές εβδομάδες αργότερα, και αναφορές σε νέες επαναστατικές κρίσεις στον μακρινό Μοριά και τα νησιά του Αιγαίου πελάγους. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Ως Δαμέ με το καθεστώς Αναστασιάδη;

του Γρηγόρη Ιωάννου
ekdilwsiproedriko-2-scaled

Είναι γενική παραδοχή πλέον ότι η κυβέρνηση Αναστασιάδη, ίσως η πιο διεφθαρμένη κυβέρνηση σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, και σίγουρα η πιο διεφθαρμένη που έχει υπάρξει ποτέ στην Κυπριακή Δημοκρατία, έχει απολέσει την κοινωνική της νομιμοποίηση*. Η υιοθέτηση ακροδεξιάς ρητορικής με ανοιχτά ρατσιστικές θέσεις και πρακτικές στο μεταναστευτικό, η επιμονή της στη διχοτομική στόχευση σε βάθος χρόνου στο Κυπριακό και ο αυξανόμενος αυταρχισμός με τον οποίο διαχειρίζεται την πανδημία αποτελούν όψεις της ίδιας διαδικασίας, της μετατροπής της κυβέρνησης Αναστασιάδη σε καθεστώς.

Απέναντι σε αυτή τη κατάσταση είναι που αναδύθηκε το κοινωνικό ρεύμα που κωδικοποιήθηκε «Ως Δαμέ» (ως εδώ). Το Ως Δαμέ ξεκίνησε όταν μια δράκα ακτιβιστών πήρε την πρωτοβουλία να απευθυνθεί με ειλικρίνεια στην κοινωνία, και να αμφισβητήσει μετωπικά την κυβέρνηση Αναστασιάδη, πληρώνοντας το τίμημα με την πιο σκληρή επιχείρηση αστυνομικής καταστολής που έγινε ποτέ στην Κύπρο μετά το 1974. Μη πτοούμενα από την καταστολή όμως και σηκώνοντας το γάντι, τα μικρά ριζοσπαστικά κινήματα της Κύπρου κατάφεραν να μείνουν όρθια, να ωθήσουν σε σύγκλιση κοινωνικές δυναμικές και να επιταχύνουν διαδικασίες πολύ πέραν της δικής τους εμβέλειας. Έθεσαν την κοινή γνώμη προ των ευθυνών της απέναντι στη βαρβαρότητα της καταστολής που στηλίτευσε ακόμα και η Διεθνής Αμνηστία, συνέδεσαν τα ζητήματα της διαφθοράς και της κοινωνικής αδικίας, του κρατικού αυταρχισμού και της πολιτικής της διχοτόμησης, ώθησαν τον νομικό κόσμο να παραδεχτεί δημόσια ότι το διάταγμα απαγόρευσης διαδηλώσεων στερείται νομιμότητας και την επιδημιολογική ομάδα να παραδεχτεί ότι η απαγόρευση των διαδηλώσεων δεν έχει τίποτα να κάνει με την προστασία της δημόσιας υγείας. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Για τα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση

Συνέντευξη του Γιάννη Μηλιού στον Χρήστο Βαλλιάνο για το Commune
1821

Ας αρχίσουμε τη συζήτησή μας με μια δική σου πολύ σύντομη παρουσίαση του τελευταίου βιβλίου σου για την Ελληνική Επανάσταση. Ποια είναι η βασική θέση (ή οι βασικές θέσεις) του βιβλίου, και γιατί αυτή (ή αυτές) είναι σημαντικές για τη μελέτη του 1821 και της νεοελληνικής Ιστορίας γενικότερα;

Τρεις είναι οι βασικές θέσεις του βιβλίου:
(α) Το έθνος αποτελεί μια ιστορικά πρόσφατη, ειδικά καπιταλιστική, μορφή συνοχής των ανταγωνιστικών τάξεων, η οποία συνιστά αποτέλεσμα του εθνικισμού, δηλαδή μιας ιδιαίτερης πολιτικοποίησης των λαϊκών μαζών, που «απαιτούν» ταυτόχρονα πολιτικά-συνταγματικά δικαιώματα και (εθνικά) «καθαρή» κρατική επικράτεια. Συνιστά έναν νέο τρόπο υπαγωγής των μαζών στην καπιταλιστική εξουσία, διά του κράτους, στο οποίο οι μάζες «αντιπροσωπεύονται» πλέον ως πολίτες. Πριν την εποχή των εθνικισμών, δηλαδή πριν την Αμερικανική και τη Γαλλική Επανάσταση, οι πληθυσμοί των καπιταλιστικών κοινωνικών σχηματισμών αποτελούσαν υπηκόους, των οποίων η υπαγωγή στην εξουσία διαμεσολαβούνταν από διαφορετικούς πολιτικούς και ιδεολογικούς μηχανισμούς (θρησκεία, όρκοι στον μονάρχη ή στους άρχοντες-πατρικίους, συστήματα «προνομίων» κ.λπ.). (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Γιατί το βασικό εισόδημα πανδημίας

της Δώρας Σταθοπούλου
banner14

Οπαδοί των πολιτικών λιτότητας όπως η Παγκόσμια Τράπεζα κρούει τον κώδωνα του κινδύνου και υπολογίζει ότι 70 ως 100 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να περιπέσουν σε κατάσταση ακραίας φτώχειας λόγω της πανδημίας˙ ο ΟΗΕ χτύπησε το καμπανάκι για το πρόβλημα της παιδικής φτώχειας ως επίπτωση της πανδημίας στα παιδιά, τα οποία αποτελούν το 50% των φτωχών του κόσμου˙ η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ) στην έκθεσή της αναφέρει ότι στο εγγύς μέλλον, οι συνέπειες της κρίσης της πανδημίας στην οικονομία και στην απασχόληση θα επιφέρουν τεράστια πίεση προς τα κάτω στους μισθούς (1). Κοινός παρονομαστής αυτών των εκτιμήσεων-προβλέψεων, η επέκταση της εισοδηματικής λιτότητας και της φτώχειας. Η συζήτηση για βασικό εισόδημα πανδημίας τοποθετείται σε αυτό το πλαίσιο. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Το αδύνατο πένθος στον καιρό της πανδημίας

της Κατερίνας Μάτσα
Trojan woman

Αυτοί οι νεκροί από covid-19 πέθαναν, είτε στο νοσοκομείο είτε στο σπίτι, μέσα στην απόλυτη μοναξιά, χωρίς έναν άνθρωπο να τους κρατάει το χέρι και τάφηκαν ή αποτεφρώθηκαν όσο πιο γρήγορα γινόταν, μέσα στην απόλυτη σιωπή, χωρίς θρήνους και επικήδειες τελετές.
Αυτή η ανατριχιαστική συνθήκη, όπου η κοινωνία απαγορεύει στους ανθρώπους να θάψουν τους νεκρούς τους, απαγορεύει ακόμα και το πένθος σαν ομαδική διαδικασία, συνιστά τομή στην Ιστορία της ανθρωπότητας. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Ο ελλαδικός θατσερισμός και η εκπαίδευση

του Χρήστου Λάσκου
banner9

Είναι δεδομένο πως η εκπαίδευση είναι ένας από τους τομείς που, εδώ και ένα χρόνο, από την έναρξη της πανδημίας κιόλας, δέχεται παρατεταμένη και οξεία επίθεση μεγάλου εύρους. Ο αντιδραστικός χαρακτήρας του σχετικού «μεταρρυθμιστικού οίστρου» είναι κάτι παραπάνω από προφανής. Η «ψηφιακή πλαισίωση» του κυβερνητικού λόγου σχετικά με την εκπαίδευση, μ’ όλη την επιδίωξη να δείξει πως βρισκόμαστε μπροστά σε «εκσυγχρονιστικές τομές», δεν μπορεί, ξαναλέω, να αποκρύψει τον βαθιά αντιδραστικό χαρακτήρα της.
Από την πανεπιστημιακή αστυνομία έως την εκδίωξη από τα πανεπιστήμια των εργαζόμενων φοιτητών, που δυσκολεύονται να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους στα ασφυκτικά περιθώρια που τους παρέχονται, από την αχρείαστη, όπως κι αν το δεις, εντατικοποίηση των σπουδών για απόκτηση «δεξιοτήτων χρήσιμων στην αγορά», από την ολοένα και μεγαλύτερη γραφειοκρατικοποίηση -έλεγχο της ίδιας της διδακτικής διαδικασίας μέσω πολλαπλών «αξιολογήσεων» με… έτοιμες φόρμες, η τριτοβάθμια εκπαίδευση μετατρέπεται στο όνειρο του κάθε ΙΟΒΕ. (διαβάστε ολόκληρο το κείμενο)

Ο Κυριάκος Παπάγος, τα «κουφοντινάκια» και η Αριστερά

του Πάνου Κοσμά
syntagma

Όταν η πολιτική μνήμη ατονεί, μόνο ένα έντονο σοκ μπορεί να την επαναφέρει. Όταν η μνήμη της μιας παράταξης του ταξικού αγώνα ατονεί, είναι οι πράξεις της άλλης που την επαναφέρουν. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η κυβέρνησή του είναι οι μεγάλοι χορηγοί μιας ιστορικής επανανοηματοδότησης του παρόντος που είναι σε πλήρη εξέλιξη. Και κοιτάξτε πόσες μνήμες και ιστορικές αναλογίες, από το μακρινό έως το πρόσφατο παρελθόν, ζωντάνεψαν και είναι στη σκέψη και τα χείλη χιλιάδων και χιλιάδων: Η Θάτσερ και ο εφαρμοσμένος μητσοτακισμός της τριετίας ’91-93’, η χούντα και η Μεταπολίτευση, η ΕΡΕ και η αποστασία (με την εμβληματική της κραυγή: «Μητσοτάκη, κάθαρμα!»), ο Τραμπ και ο Όρμπαν, αλλά και ο γειτονικός ερντογανισμός, οι χρυσαυγίτες (που βρήκαν στέγη και λαμβάνουν ταχύρρυθμη εκπαίδευση επί ζωντανών στόχων μέσα στα κατασταλτικά σώματα)˙ και από την άλλη πλευρά: ο Μπόμπι Σαντς και ο Χόγκερ Μάινς, οι μάρτυρες απεργοί πείνας του Grup Yorum, ο Κουμής και η Κανελλοπούλου, η Σωτηρία Βασιλακοπούλου, ο Καλτεζάς και ο Γρηγορόπουλος. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)

Η 17η Νοέμβρη, το κύρος του κράτους και η αντιπολίτευση που μας αξίζει

του Δημοσθένη Παπαδάτου
banner

Στο φαντασιακό των κυβερνώντων, η 17η Νοέμβρη έχει τρεις σημασίες:

  • Κατ’ αρχάς, συμβολίζει την «ιδεολογική ηγεμονία της Αριστεράς» στην επάρατη Μεταπολίτευση: μια περίοδο όπου το «πεζοδρόμιο» επιδρούσε ακόμα στη Βουλή και στις κυβερνητικές αποφάσεις. Για το νέο «δημοκρατικό ιδεώδες», η κοινοβουλευτική είναι, στην καλύτερη περίπτωση, μια δευτεροκλασάτη διαδικασία, επικύρωσης της κυριαρχίας της πλειοψηφίας˙ και αντί για το «πεζοδρόμιο» –την εξωκοινοβουλευτική αντιπολίτευση–, τα κόμματα και τον Τύπο, ο «σφυγμός» της κοινωνίας αρκεί να καταγράφεται στις δημοσκοπήσεις των ιδιωτικών καναλιών ή σε παρεμβάσεις παραγόντων της «κοινωνίας των πολιτών» – κατά προτίμηση: όταν αυτοί ταυτίζονται με την κυβέρνηση. (διαβάστε ολόκληρο το άρθρο)